ธุรกิจเพื่อสังคม (Social Enterprise) ด้านการท่องเที่ยว
Social Enterprise in the Tourism
คำอธิบายรายวิชา
รายวิชานี้มุ่งเน้นให้ผู้เรียนเข้าใจแนวคิดและหลักการของธุรกิจเพื่อสังคม (Social Enterprise – SE) ในบริบทการท่องเที่ยว ตั้งแต่พื้นฐาน ความสำคัญ และความแตกต่างจากธุรกิจทั่วไป เรียนรู้กระบวนการสร้างและพัฒนาโมเดลธุรกิจที่มีเป้าประสงค์เชิงสังคม ควบคู่กับการสร้างรายได้อย่างยั่งยืน ครอบคลุมการท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ การบริหารจัดการ การตลาด เทคโนโลยี และการวัดผลกระทบ พร้อมกรณีศึกษาและการฝึกปฏิบัติ เพื่อเสริมศักยภาพผู้เรียนในการออกแบบและดำเนินธุรกิจที่สร้างคุณค่าแก่ชุมชน สังคม และสิ่งแวดล้อม
บทเรียนในรายวิชา ประกอบด้วย 8 บทเรียน ดังนี้
บทที่ 1 : พื้นฐานการประกอบธุรกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยว
บทที่ 2 : ก่อร่าง...สร้างธุรกิจ SE
บทที่ 3 : การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนและการท่องเที่ยวอย่างรับผิดชอบ
บทที่ 4 : หลักการบริหารจัดการ SE
บทที่ 5 : การตลาดอย่างรับผิดชอบ
บทที่ 6 : การสร้าง Purposeful Business Model
บทที่ 7 : เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์สำหรับธุรกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยว
บทที่ 8 : การวัดและการบริหารจัดการผลกระทบเชิงกลยุทธ์ เพื่อการท่องเที่ยวที่ยั่งยืน
จำนวนชั่วโมงการเรียนรู้ / ชั่วโมงสื่อวีดิทัศน์
11 ชั่วโมงการเรียนรู้ / 7 ชั่วโมง 13 นาทีสื่อวีดิทัศน์
วัตถุประสงค์การเรียนรู้เชิงพฤติกรรม
1. ผู้เรียนสามารถอธิบายความหมาย ความสำคัญ และความแตกต่างของธุรกิจเพื่อสังคม (SE) ในภาคการท่องเที่ยว รวมถึงแนวคิดการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนและรับผิดชอบได้อย่างถูกต้อง
2. ผู้เรียนสามารถระบุและวิเคราะห์ ประเด็นปัญหาสังคม ชุมชน และสิ่งแวดล้อม เพื่อนำมาเชื่อมโยงกับการกำหนดเป้าหมายและวิสัยทัศน์ของธุรกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยว
3. ผู้เรียนสามารถประยุกต์กลยุทธ์การบริหารจัดการ การตลาด และการใช้เทคโนโลยีให้เหมาะสมต่อการดำเนินธุรกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยวในบริบทต่าง ๆ
4. ผู้เรียนสามารถอธิบายวิธีการออกแบบโมเดลธุรกิจ (Business Model) และโมเดลรายได้ (Revenue Model) ที่ผสานเป้าหมายทางสังคมและการสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจได้อย่างยั่งยืน
5. ผู้เรียนสามารถอธิบายวิธีการจัดทำแผนการติดตามและวัดผลกระทบทางสังคมและสิ่งแวดล้อมของธุรกิจเพื่อปรับปรุงและพัฒนากิจการอย่างต่อเนื่อง
กลุ่มผู้เรียนเป้าหมายของรายวิชา
ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวและธุรกิจที่เกี่ยวข้อง กลุ่มผู้ประกอบการและวิสาหกิจชุมชน ผู้บริหารหรือพนักงานภาคเอกชน ที่สนใจพัฒนาธุรกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยว กลุ่มผู้บริหารหรือผู้ขับเคลื่อนหน่วยงานภาครัฐด้านการท่องเที่ยวและการพัฒนาชุมชน รวมถึงประชาชนทั่วไปที่สนใจสร้างโครงการหรือธุรกิจเพื่อสังคมในสาขาการท่องเที่ยว
ความรู้พื้นฐานที่ผู้สนใจเรียนวิชานี้ต้องมีมาก่อน (คุณสมบัติผู้เรียนเบื้องต้น)
เหมาะสําหรับผู้ที่มีพื้นฐานด้านการบริหารธุรกิจหรือการท่องเที่ยวขั้นต้น เนื้อหาส่วนหนึ่งมุ่งต่อยอดจากความรู้พื้นฐานไปสู่การประยุกต์ใช้จริง ทั้งด้านโมเดลธุรกิจ การตลาด การเงิน เทคโนโลยี และการวัดผลกระทบ ทั้งนี้ ไม่ซับซ้อนเท่าระดับสูง แต่มีความท้าทายให้ผู้เรียนคิดวิเคราะห์และลงมือปฏิบัติได้จริงได้
เกณฑ์การประเมินผลการเรียน
ผู้เรียนมีคะแนนรวมทั้งหมดไม่ต่ำกว่า 70% ถือว่าผ่านเกณฑ์เพื่อรับประกาศนียบัตรในระบบได้
ผู้รับผิดชอบรายวิชา
นายอรรถพล วรรณกิจ ผู้อำนวยการฝ่ายวิจัยและพัฒนาด้านการท่องเที่ยว การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย
อาจารย์ผู้สอนในรายวิชา
1. คุณธนาวุฒิ ศุภางคะรัตน์
นักวิชาการวิสาหกิจเพื่อสังคมชำนาญการ ปฏิบัติหน้าที่หัวหน้าส่วนส่งเสริมและยกระดับวิสาหกิจเพื่อสังคม สังกัดสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจเพื่อสังคม (สวส.)
______________________________________________
2. คุณสมศักดิ์ บุญคำ
ผู้ก่อตั้งและ CEO, Local Alike (วิสาหกิจเพื่อสังคมด้านการท่องเที่ยว) / นายกสมาคมธุรกิจเพื่อสังคม
______________________________________________
3. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.จิตศักดิ์ พุฒจร
อาจารย์ประจำสาขาวิชาการจัดการการท่องเที่ยว คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาศิลปากร
______________________________________________
4. คุณนิธิ สืบพงษ์สังข์
อุปนายกสมาคมไทยธุรกิจการท่องเที่ยว (ATTA) / CEO, Nutty's Adventures
______________________________________________
5. ดร.มรกต กำแพงเพชร

อาจารย์ประจำสาขาวิชาการจัดการธุรกิจระหว่างประเทศ คณะบริหารธุรกิจ สถาบันเทคโนโลยีไทย-ญี่ปุ่น (TNI)
______________________________________________
6. คุณศิชญาพัชร์ บุญโศภิษฐ์

กรรมการผู้จัดการและผู้ร่วมก่อตั้ง บริษัท ปันฝัน เมล็ดพันธ์ุบัญชี จำกัด (วิสาหกิจเพื่อสังคม)
______________________________________________
7. ดร.นราธิป อ่ำเที่ยงตรง

ประธานกรรมการบริษัท ฮาบิ32 จำกัด / คณะทำงานส่งเสริมและยกระดับผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวสู่วิสาหกิจเพื่อสังคม สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจเพื่อสังคม (สวส.)
______________________________________________
8. ดร.ปรเมษฐ์ ชุ่มยิ้ม
ที่ปรึกษาอาวุโสและผู้จัดการแพลตฟอร์ม Food Innopolis Accelerator, สวทช.
______________________________________________
9. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ธรรณพ อารีพรรค
ผู้อำนวยการศูนย์บริการทางวิชาการและอาจารย์ประจำวิทยาลัยนวัตกรรมดิจิทัลเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยรังสิต
______________________________________________
10. ดร.สกุลทิพย์ กีรติพันธวงศ์

กรรมการและเลขาธิการสมาคมผู้ประเมินมูลค่าทางสังคมไทย
______________________________________________
ช่องทางติดต่อผู้รับผิดชอบรายวิชา
ฝ่ายวิจัยและพัฒนาด้านการท่องเที่ยว การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย
email : tatacademy@tat.or.th เบอร์ติดต่อ : 0-2250-5500 ต่อ 4915-8
![]()
Creative commons สัญญาอนุญาตสิทธิ์
"สื่อการสอนนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ Thai MOOC
และเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาตสิทธิ์แบบ Creative Commons ด้วยเงื่อนไข CC BY NC SA"